ТӨГС ЭРХ ЗҮЙН ТӨЛӨӨХ ТЭМҮҮЛЭЛ

ТӨГС ЭРХ ЗҮЙН ТӨЛӨӨХ ТЭМҮҮЛЭЛ

XIX-XX ЗУУН БА ОРЧИН ҮЕИЙН ТӨРӨЛХ ХУУЛЬ

XIX зуун бол материализм, тусгаар тогтнол, позитивизмын зуун байлаа. Бие хүн ба бодит байдал, хувь хүн ба нийгмийн хоорондох харилцааг ойлгож мэдэрсэн хүмүүс нийгмийн дэг журам гэдэг байгалийн хуультай төстэй юм гэж ярьж байснаас эдгээр хуулийг төрөлх хуультай холбон авч үзээгүй байдаг. Харин XX зуун төрөлх хуулийн талаар эргэн харж, онцгойлон судалсан зуун болов. Аквинасын гаргаж байсан үзэл санааг шинэчлэн, сайжруулж, баяжуулан неосхоластикуудын "томоохон урсгал" гарч ирлээ.

Германы Стамлер, Италийн Дел Веккчио нар хамтдаа идеалист урсгалд шударга хуулийн үндсэн бүтэц, гол гол агуулгуудыг гаргаж ирэв. Мөн Гени, Дугуйт гэх мэт эмпирик ба социологийн хуулийн томоохон төлөөлөгчид энэ үед гарч ирсэн байна.

Тэд метафизикийн төрөлх хуулийг үгүйсгэн нийгмийн эв санааны нэгдлийн ерөнхий зарчмыг гаргаж ирэх талаар ихээхэн анхаарчээ. Англи оронд Дэлхийн II дайны өмнө ч тэр, дараа нь ч тэр төрөлх хуулийн ухаан төдий л сайн хөгжсөнгүй. Гэтэл АНУ-д Үндсэн хуулинд хүний оршин тогтнох үндэс суурь болсон хүний эрхийн асуудалд энэ талаар тусгаж өгөх, цаашилбал төрөлх хуульчдын хүрээг нэмэгдүүлэх талаар ихээхэн сонирхож эхэлсэн байдаг.

Яваандаа төрөлх хууль нь эрхзүйн үзэл баримтлал, улс төрийн онолд өөрийн гэсэн байр сууриа эзэлж чадлаа. Хууль, ёс суртахууны хамгийн гол ойлголт болон бодит амьдралаас урган гарсан үзэгдлийн учир шалтгаан, өөр хоорондын уялдаа холбоог гаргах болсноор позитивизм болон төрөлх хуулийн "урсгалууд" өөрсдөө тайлбарлаж, яриад байгаа шиг өөр хоорондоо тийм их ялгаа байхгүй гэдэг нь харагдах болов.

Төрөлх хуулийн талаархи Хартын гаргаж ирсэн гол гол ойлголтууд буюу төрөлх хуулийн хамгийн товч утга, агуулгыг Мак Кормик "ёсзүйн эрхзүй судлал (ethical legalism)" гэж нэрлэсэн бол Камбел "ёсзүйн позитивизм" (ethical positivism) гэж нэрлэсэн байна. Энэ бүхэн орчин үеийн тэргүүлэх позитивист сэтгэгчдийг төрөлх хуулийн талаар урьд өмнө нь хэзээ ч байгаагүйгээр сонирхоход хүргэсэн гэдэг.

Дворкин үүнийг тухайн хүн хэрхэн ангилж, зааглахаас ихээхэн хамаарна хэмээн үзсэн байна. Тэгвэл эдгээр нь "үнэнч шударгын тухай хууль" юмуу “Төрөлх хуулийн тухай онол” юм уу гэсэн асуултанд Дворкин итгэл муутайхан хариу өгсөн байдаг.

Гэсэн хэдий ч ёс суртахууны үнэлэмжийг хэт анхаарч үздэг онолын хувьд Дворкиний ангилж, зааглаад байгаа шиг орчин цагийн төрөлх хуулийн уламжлалыг бүхэлдээ заль мэтээр үзэх нь мөн л бэрхшээлтэй.

АЛДАА ГАРСНААС ҮҮДЭХ ҮР ДАГАВАР

 Рекс өөрийгөө хууль тогтоогч, шүүгчийн ажилд томилон өөрийн үзэмжээр эрх зүйн дүрэм, журам тогтоох гэсэн энэ оролдлого нь дараах найман алдаа гаргахад зүй ёсоор хүргэжээ. Энэ өгүүлэлд авсан жишээний адилаар хууль бий болгохдоо найман алдаа гаргавал мөн ийм л гамшигт хүргэнэ.

1.    Юун түрүүнхамгийнэнгийн бөгөөд ойлгомжтой алдаа бол асуудал бүхнийг тухай бүрт нь шийднэ гэсэн нь хууль журам бий болгох үндсэн зорилго шууд алдагдаж байна. Дээрх жишээнд гарсан алдаануудаас нэрлэвэл

2.    Тухайн хууль журам нь ядаж л маргаантай байгаа этгээдүүдэд урьдчилан мэдэгдсэн, ойлгомжтой байх ёстой атал хэвлэн нийтлэх, буюу хүмүүст журмын талаар ойлгуулаагүй

3.    Буцаан хэрэглэх боломжтой хуулиас татгалзах нь өөрөө өөрийгөө чиглүүлэх чадвар алдагдаад зогсохгүй, өмнөх хуулиа бүхэлд нь үгүйсгэж байгаа тул урьд хүчин төгөлдөр мөрдөгдөж байсан хуулийн дэвшилтэт үр нөлөөг авч үлдэх, залгамж халаа байхгүй болж байна.

4.    Тухайн дүрэм журмын ойлгомжтой байх зарчим алдагдсан

5.    Хуулийн заалтууд нь өөр хоорондоо зөрчилдөж, заалтууд нь нэг нь нөгөөгөө үгүйсгэсэн байна.

6.    Тухайн асуудалд холбогдох талуудын эрх мэдлээс хэт давсан үйл ажиллагаа явуулахыг шаарддаг дүрмүүд

7.    Хүн өөрийн үйл ажиллагаагаа цаашид чиглүүлж чадахгүй болтол нь хууль байнга өөрчлөгдөж байна.

8.    Гарсан дүрэм журмын заалт болон хэрэгжүүлэх байгууллагын үйл ажиллагаа нь хоорондоо тохирч байх зарчим алдагдсан зэрэг болно.

Энэ найман алдаанаас аль нэг нь гарлаа гэхэд тухайн хуулийн систем муу байна гэдэг хүрээгээр хязгаарлагддаггүй. Тухайн хуулийн системийг гажигтай болгож, хүчингүй болсон гэрээ хүртэл амь орох болгох сөрөг нөлөөтэй хэмээн Пиквикиан үзжээ.

Үнэхээр байхгүй хуулийн заалт биелүүлэх, эсвэл өөрөөс нь нуусан, үйл ажиллагаа өнгөрсөн хойно нь зохицуулах хууль батлагдах, ухаалаг бус, эсвэл нэг систем атлаа нэг нэгнийгээ үгүйсгэсэн заалтууд, мөн хэрэгжих боломжгүй заалтууд, эсвэл минут өнгөрөх тусам өөрчлөгддөг хуль байвал тухайн хүн хуулийн ёс суртахууны хариуцлага хүлээх ямар нэгэн боломжгүй болж байгаа юм.

Тухайн дүрэм нь төр засгаас гарсан тул хүн уг заалтыг хэрэгжүүлэхээс татгалзах эрхгүй боловч зарим талаараа энэ бүхнийг хэрэгжүүлэх нь эцэстээ ямар нэгэн утгагүй зүйл болон хувирдаг. Тухайлбал өөрийнх саналыг тооцохгүй гэдгийг мэдсээр байж санал өгөх жишээ байна. Социологич Симмел төр ба иргэний хоорондох эерэг харилцаа нь голдуу тухайн иргэн гарсан хууль дүрмийг хүндэтгэн үзэж байгаа нөхцөлд л бий болдогийг ажиглажээ. Төр өөрийн иргэндээ хандан “эдгээр нь чиний мөрдвөл зохих дүрэм байна. Хэрвээ чи үүнийг дагаж мөрдөх юм бол чиний үйлдэл бүхнийг зөвтгөх баримт болно” хэмээн хууль гаргана.

Төр өөрөө энэ холбоо, харилцаагаа хүчээр тасалсан тохиолдолд тухайн иргэн өөрийн үүргээ тодорхойлж, мөрдөх юу ч үгүй хоцордог. Иргэн өөрийн үйл ажиллагаа, алхамаа урьдаас төлөвлөх боломжгүй болно. Хэдийгээр гарсан хууль нь найман алдааны алийг нь ч гаргаагүй боловч Гитлерийн үеийн Герман орны эрхзүйн систем эрс доройтон унасан баримт байдаг.

Жишээ нь зарим хуулиуд гарсан боловч хамгийн чухал гэсэн нь батлагдсангүй. Ихэнх хууль нь үр ашигийн хувьд тун дэвшилтэй, өмнөх хууль тогтоомжийг чөлөөтэй буцаан хэрэглэх боломж олгох хуулиуд гасран хэдий ч тухайн эрх мэдэлтнүүд сонирхохгүй л бол ямар нэгэн ex post facto өөрчлөлт огт ордоггүй байна.

Тухайн гэмт хэргийн шүүх ажиллагаа нь тэр үед ноёрхож байсан дэглэмдээ үйлчилж цэргийн тусгай шүүх байгуулагдан, хууль журам гэдэг тухайн эрх мэдэлтэн зөвхөн өөрийн хүсэл сонирхолоос хамаарч байлаа. Ингээд төрийн гаргах хууль журам нь зөвхөн өөртөө чиглэсэн тул иргэн хуулийг амьдралдаа мөрдлөг болгох биш харин айлган, сүрдүүлэх хэлбэр болон хувирчээ. Энэ байдал даамжрахын хэрээр тухайн сонгогч өөрийнх нь саналыг тооцохгүй гэдгийг мэдсээр байж санал өгөх эсэх талаар бэрхшээлтэй байдалд ордог ажээ.

 Гитлерийн удирдлаган доорхи герман иргэн энэ системтэй эвлэрэн ямар нэгэн сайн өдрийн төлөөх бэлэгдэл, үзэгдэл төдий санал өгөхөд чиглэж байсан юм. Иймэрхүү нөхцөл байдалд тухайн иргэн хуулиа хүндэтгэн үздэг эсэх талаар энгийн шалгуур зарчмууд оршин байх ямар ч боломжгүй болно. Энд нэг зүйл тодорхой байна. Үндсэн хуулиар хамгаалагдсан төрийн эрх мэдэлтнийг хүндэтгэх гэдэг хуулийн системийг хүндэтгэнэ гэсэн үг биш юм.

 Рексийн жишээнээс харахад түүнийг хаан гэдгээр нь насан туршид нь хүндэтгэж байсан болохоос иргэд түүний хуулинд хэзээ ч үнэнч шударгаар хүндэтгэлтэй хандаж байгаагүй юм. Харин ч ийм юм бүү хийгээсэй хэмээн хүсэж байв.

ТӨГС ЭРХЗҮЙН ТӨЛӨӨХ ТЭМҮҮЛЭЛ

Бид хуулийг гаргахад найман алдаа байж болох тухай үзлээ. Ингэхээр хуулийг амжилттай хэрэгжих эсэх нь эдгээр найман шалгуураас хамаарна.

 

Тухайн хууль оршин байх хамгийн энгийн шалгуур нь хүний боломж чадавхид бүрэн нийцсэн байх явдал.

Харин хуулийн байж болох хамгийн дээд хязгаарт хүрэх тэмүүлэл нь утопи эрхзүйд төсөөлсөнөөр бүх дүрэм журам (rules) нь тодорхой, нэг нь нөгөөдөө уялдсан, иргэн бүрт ойлгомжтой, эргэж буцах шинж төрхгүй байна.

Утопи үзэл санаанд дүрэм журам гэдэг цаг хугацааны хувьд тогтвортой, шаардлагатай үед л бий болдог, шүүх, цагдаа зэрэг төрийн эрх мэдэл бүхий хүмүүс нь үүрэг хариуцлагаа үнэнч шударгаар мөрддөг байх ёстой.

Утопчууд эрхзүйн найман зарчим нь бүрдсэн үед хууль төгс төгөлдөр болно. Эдгээр найман шалгуураар эрхзүйн систем сайн ажиллаж байгаа эсэхийг мэдэж болно хэмээн үздэг. Миний бие бүтээлийнхээ эхний бүлэгт үүрэг хариуцлагын ёс суртахуун ба үүнд хүрэхийн төлөөх тэмүүлэл хоёрын хоорондох ялгааг авч үзэж байсан.

Энэ нь хүний хамгийн энгийн ёс суртахууны үүргээс эхлээд хүний хувьд хүрч болох хамгийн дээд хүсэл, зорилгыг хүртэл доороос нь дээш чиглэсэн хандлагатай байдаг. Үүрэг хариуцлагын дарамтгүй болж амжилт олж эхлэх тэр заагийг харуулдаг үл үзэгдэгч заалтуурын тухай би өмнө нь ярьж байсан.

Хуулийн дотоод ёс суртахуун нь тодорхой байх хэрэгтэй бөгөөд дээрх зарчмуудыг бүгдийг нь хангаж чадсан байвал зохино. Хүн өөрийн үйлдсэн хэрэгтээ гэмших, буруу хэмээн үзэх тэр доод заагийг олж тогтоох асуудал бидэнд байнга гарч ирдэг. Эхний бүлэгт авч үзэж байсан дүн шинжилгээний аргыг хуулийн дотоод ёс суртахууны чанарын ялгааг тогтооход ашиглахыг оролдъё.

Нийгмийн амьдралын энгийн ёс суртахуун гэдэг бие биендээ чиглэсэн харилцаа гэхээсээ хийж үйлдэж болох, болохгүйн заагийг харуулахад анхаардаг. Тухайлбал бусдын амийг бүү хөнөө, бүү гэм хор учруул, бүү залил гэх мэт.

Ийм үүрэг хариуцлага нь тухайн томъёолсон тодорхойлолттой харьцуулахад хамгийн энгийн хялбар ойлголт байдаг. Бид эрхзүйн юмуу ёс суртахууны талаар судлан үзэхэд хэдийгээр энд эцэс төгсгөл байхгүй ч гэсэн зарим нэг хийж болохгүй зүйлийн талаар загвар бий болгож болно.

 Хуулийн дотоод ёс суртахууны шаардлагууд нь хүнтэй харилцах харилцааг авч үздэг боловч буруу үйлийн тухай ярихаасаа шинж төрхийн хувьд зөв тийш чиглүүлэхэд илүү анхаардаг байна. Тухайлбал хуулийг ухуулан таниулах, ойлгомжтой тодорхой байлгах, таны гаргаж байгаа шийдвэрийг албан ёсоор гарсан мэтээр үзнэ. Эдгээр шаардлагуудад нийцэхийн тулд хүний үйл ажиллагаа нь ямар нэгэн ололт амжилтанд чиглэх ёстой болохоос муу үйлээс сэргийлэхэд чиглэгддэггүй.

Нэгэнт шаардлагууд нь зөвтгөх, бүтээлч шинж төрхтэй тул хуулийн дотоод ёс суртахуунд ийм төрлийн ёс суртахууны юмуу эрхзүйн үүрэг хариуцлагын асуудлыг гаргаж ирэхэд төдийлөн тохиромжтой биш байдаг. Хүний хүчин зүтгэл хэр зэрэг их байх нь энд огт хамаагүй бөгөөд хэрвээ бид ямар нэгэн хариуцлага хүлээх болбол бид аль үүрэг, хариуцлага нь зөрчигдсөн талаархи асуудлыг тодорхойлж шийдэх хэрэгтэй болно. Жишээлбэл хууль тогтоогч хүн өөрийн хуулиа тодорхой, ойлгомжтой байхаар хийх үүрэг хүлээдгийг дурьдахад хангалттай.

Гэхдээ бид тодорхой байх гэдэг талаар ямар нэгэн ойлголт байхгүй л бол түүнийг энэ үүрэг, хариуцлагаа ёсчлон биелүүлж байгаа эсэхийг тогтооход бэрхшээлтэй. Ингэхээр тухайн зүйл товч тодорхой байх гэдэг ойлголтыг мэдээж зарим төрлийн бэрхшээлээр хэмжинэ. Бидний авсан жишээнд хууль тогтоогч хуулиа боловсруулахдаа тодорхой байх ёстой гэдгийг хамгийн энгийн ёс суртахууны шалгуураа болгов. Гэхдээ энэ нь бэрхшээлийг ердөө л зайлуулах гэж оролдож байгаа болохоос хүн алив зүйлийг хийх гэж хичнээн удаа оролдож, бүтэлгүйтэж байж гаргаж ирсэнээр биш харин ойлгомжгүй зүйл байгаа эсэхээр нь шинжихэд илүү амар байдаг. Хуулийг ёс суртахууны хувьд сайн сайхны төлөө хийжээ гэдэг тийм ч чухал биш гэдгийг хаан Рексийн гаргасан санаа бүхэнд эсэргүүцэл тулгарч байснаар тайлбарлаж болно.

Энэ бүхнээс харвал хуулийн дотоод ёс суртахуун гэдэг үүрэг хариуцлага гэхээсээ илүү хүсэл тэмүүллийн ёс суртахууны талаар авч үздэг нь харагдаж байна. Мөн үүнтэй холбоотой нэгэн шүүмжлэл гарч ирдэг нь тухайн хуулийг ухуулан таниулах юмуу ядаж маргалдагч хүмүүс энэ хуулийн талаар мэдэх боломжтой байх тухай юм. Энэ нь маш энгийн байдлаар томъёологдсон байх ёстой.

Үндсэн хуулинд ямар нэгэн хууль олон нийтэд хэвлэгдэн нийтлэгдэхээсээ өмнө хэрэгжин, хүчин төгөлдөр болсон хэмээн үзэж болохгүй хэмээн зааж болно. Хэрвээ энэ заалтыг үр ашигтай болгох гэвэл үүнийг тусгайлан хуульчлах ёстой. Гэвч энд хэвлэн нийтлэлийг хүндэтгэн үзэх ёс суртахууны үүрэг хариуцлагын талаар тайлбарлахад тун амархан. Жишээ нь олонд хүлээн зөвшөөрөгдсөн хэвлэлээр дамжуулан ямар ямар тодорхойгүй зүйлс гарч болохыг тодруулахын зэрэгцээ, ямар томъёолол бүхий хууль гарч болох талаар тодорхойлж болно.

Үүнээс гадна хуулийг ямар нэгэн сүлжээгээр дамжуулан томъёолж, хэвлэн нийтлэх нь цаг хүч хэмнэсэн ажил болно. Хуулийн албан ёсны томъёолол стандарт нь хууль тогтоогчид өөрийн хуулиа хаана хэвлүүлэх ёстойг хэлж өгнө. Мөн тухайн хуулийн этгээд, өмгөөлөгч нь энэ хуулийг хаанаас олж авч болох талаар мэдэхэд амар байх юм. Мөн буцаан хэрэглэх хүчинтэй хуулийн зарчим нь өөр хууль дахин гаргах шаардлаггүй болтол хамгийн энгийн байдлаар томъёологдсон байж болно.

Эсвэл ийм дүрэм журам нь эрхзүйд хортой нөлөө үзүүлж болох талтай. Сонирхолтой нь эрхзүйн хамгийн энгийн нэгэн шаардлага нь өнөөдөр гарсан дүрэм журамд маргааш тохиолдож болох ямар нэгэн зүйлд зориулагдан гардаг болохоос өчигдөр юу болсон нь төдий л чухал биш байдаг. Ингэснээр хуулийн дотоод ёс суртахуунд томоохон бэрхшээлтэй асуудлуудыг үүсгэх нь бий.

Томъёололоос гадна эрхзүйд тавигддаг бас нэгэн шаардлага бол үндсэн хууль, шүүх ажиллагаа нь биднийг ёроолгүй ангалаас татаж, авардаг болохоос ямар нэгэн ач холбогдол бүхий зүйлд хүргэх мэтээр хэзээ ч үздэггүй гэдэг.

 Ш.Үнэнтөгс

MONGOLIA’S RARE EARTH RESERVES DRAW FOREIGN INVESTOR INTEREST

In early 2011, however, China curtailed its total output of rare earth oxides to 93,800 tons, up only 5 percent from 2010 production levels, and has also raised taxes on rare earth elements for the second time in recent months, increasing foreign concerns that cheap rare earths are becoming a thing of the past. China posted a 568 percent year-on-year surge in the value of rare earth exports to US$ 314 million in the first two months of 2011. The price for rare earth materials has increased for 15 months straight, breaking through the US$ 1,000 per ton mark at the beginning of 2011.

Western concerns over possible Chinese export bans on rare earths, whose mines account for 97 percent of global supplies, began last year. Since 2003, China has reduced the amount of rare earths available for export by 40 percent. Over the past decade global demand has tripled from 40,000 tons to 120,000 tons. 

China’s announcement earlier this year that it would restrict the export of rare earths caused a wave of anxiety among manufacturers, as the elements are used in the construction of everything from iPhones to cruise missiles. China’s sole source for the rare earths is a mine complex in Inner Mongolia near Baotou city. Beijing’s announcement has intensified efforts to find alternative sources of the vital minerals, with neighboring Mongolia quickly becoming a focus of international interest. Adding to Mongolia’s attractiveness is that its government has striven to become more investor friendly, with its Parliament amending the country’s Mining Law to take account of foreign investor concerns.

BACKGROUND: Seventeen metals are classified as rare earth elements (REEs), which are used in eco-friendly industries to mass-produce everything from wind turbines, solar cells and low-energy light-bulbs as well as iPhones and X-ray machines. RREs are also a strategic component of U.S. weapons systems, being used in the guidance systems of missiles and laser-guided munitions.

According to a 2009 estimation by the U.S. Geological Survey, Mongolia has 31 million tons of rare earth reserves, or 16.77 percent of the world’s total, exceeded only by China, currently the world's largest producer of rare earths. Within Mongolia six REE provinces have been identified: the Altai, North Mongolian Hentii, Hangai, Southeast Mongolian, and South Mongolian provinces. Recent restrictions by Beijing on rare earth exports have combined with the liberalization of Mongolia’s Mining Law to focus foreign investors ever more closely on Mongolia’s mining sector, which had previously been dominated by its gold and copper reserves.

Among the most useful REEs is neodymium, an essential element of neodymium-iron-boron magnets used in hyper-efficient motors and generators with every wind turbine using up to two tons of neodymium. Lanthanum is a major ingredient for hybrid car batteries, terbium is a key component of low-energy light bulbs and cerium is used in automobile catalytic converters.

Nearly all of China's REE supply is produced by a single mine near Baotou city in Inner Mongolia, with the remainder being produced by small and frequently illegal mines in the south of the country, often causing massive pollution from the poisonous and sometimes radioactive ores.

In the course of industrialization, China has gone from exporting 75 percent of the raw ore it produces to shipping just 25 percent. Analysts speculate that that by 2012 China is likely to be producing only enough REE ore to satisfy its own increasing domestic demand, creating a potential crisis as Western countries struggle to find alternative supplies and mining companies rush to open new mines in locations from South Africa to Greenland to satisfy international demand.

IMPLICATIONS: In light of Chinese restrictions, Mongolia has become a leading contender in the new rush for REE resources. Mongolia's mining sector has some of the world's richest deposits of gold and copper, uranium, coal and fluorspar as well as RREs such as tantalum, niobium, thorium, yttrium and zircon.

In 2006, Mongolia's Mineral Law was amended to increase government royalties and licensing fees, reduce tax incentives, set duration terms for exploration licenses, and provide for up to 50 percent government ownership of strategically important resources when jointly funded by the state and private investors. On 25 August 2009 the Ulsyn Ikh Khural (State Great Hural, or Parliament) finally repealed the 68 percent windfall profit tax, effective from January 1, 2011, setting the stage for massive foreign investment.

At present, Mongolia trucks its output into China. Mongolia is already laying in a massive increase in its transportation infrastructure, planning to quadruple its rail network in order to ship coal, copper and RRE production via 3,542 miles of new railway track across the country to Russia’s Far East. This will allow it to reach markets further afield such as Japan and South Korea while reducing its dependence on the Chinese market and boost economic development. Later this year, Mongolia will begin the construction of a 300 mile railway spur link from the Tavan Tolgoi coal basin and Oyuu Tolgoi copper deposit, two of the world’s largest untapped resources, which will join up with an existing rail line running northwards to Russia and southwards to China. The expanded railway network will eventually run directly from Tavan Tolgoi to both China and Russia and extend the railroad west and north to link with untapped metal deposits according to Eurasia Capital, Mongolia’s biggest investment bank. In December 2010, Russia wrote off about 98 percent of Mongolia’s US$ 172 million debt. Russian Railways owns a stake in Mongolia’s national operator AO UlanBator Railways and in October 2010 underwrote a loan for it from the Russian state-controlled VTB Group to buy locomotives.

CONCLUSIONS: Since April 2010 Mongolia’s benchmark MSE Top 20 Index has been the world’s best performer and its currency, the tugrik, the fifth-biggest gainer against the dollar. The International Monetary Fund says that Mongolia’s economic growth may surge to 23 percent in 2013, more than twice the forecast expansion in China, as large mining projects such as the Oyu Tolgoi copper and gold facility begins production.

In February, California-based Green Technology Solutions (GTSO) and Rare Earth Exporters of Mongolia formed a joint venture to exploit Mongolia’s RRE potential. GTSO President and CEO John Shearer said, “Stable supplies of rare earths are vital to the security and economy of the U.S., Japan and South Korea … We are not waiting for 2012 or 2013 to help solve this worldwide supply crisis in rare earths.”

The joint venture intends to truck its RRE ore output to a railway hub in Ulaanbaatar, for transport to Russia’s Pacific Vladivostok port. GTSO’s first shipment of ore reached Vladivostok in April, where the ore was put up for auction, with South Korea submitting the winning bid.

The question now is how Mongolia will reconcile the conflicting agendas of its giant neighbors, particularly China. China remains Mongolia's largest trading partner, accounting for around 80 percent of Mongolia's export revenues, predominantly copper and coal, and 43 percent of imports. If Beijing feels its de facto RRE global monopoly is threatened, then Ulaanbaatar should expect some consequences from its primary trading partner.

Time for a new Bretton Woods

 China should organize a new Bretton Woods System based on East Asia to maintain global monetary stability, the author suggests.

In the monetary system organized with US leadership at the end of World War II, currencies were linked to the US dollar, which was linked to gold. The US accounted for over half the world's output of goods and services. By the mid 1950s, all East Asia accounted for only about 4 percent of global output. China's economic reforms began only 30 years ago. By then, the US dollar had begun its decline. Its official convertibility to gold at $35 was suspended in 1971. Today gold is priced in the market at over $1,100, and China's foreign exchange reserves exceed $2.4 trillion.

As the dollar declined over time, US trade deficits increased, challenging economic orthodoxy. Today US debt levels, fiscal deficits and entitlements have climbed to unsustainable levels, leaving the US increasingly dependent on China for credit.

China is under pressure to reduce its trade surplus by revaluing the renminbi - but China is understandably concerned about protecting its investments from a further decline of the dollar. It will appreciate the renminbi in its own good time, as it diversifies its investments and internationalizes its currency. A stronger renminbi would help contain inflation. It would foster domestic consumption and reduce the cost of imports.

But many of China's imports are commodities and components which fuel its exports. A stronger renminbi would facilitate China's foreign direct investments and enhance its economic competitiveness, again challenging western orthodoxy. The US ran trade surpluses with a strong dollar. Floating the renminbi while liberalizing capital controls is no quick fix for the world's monetary instability.

Meanwhile Europe is struggling to contain fallout from Greece's fiscal profligacy, while the US struggles to regulate the bailed-out banking industry which triggered the financial crisis, as debt continues to mount.

The US dollar no longer meets the tests of a reserve currency. It is ubiquitous but not a reliable store of value. In brief, the world has outstretched its capacity for financial governance and monetary stability though the IMF has become more realistic since inflicting its conditions on East Asians during the financial crisis of 1997.

East Asia should become a source of global monetary stability by exercising responsibility commensurate with its control of some 70 percent of the world's foreign reserves.

Japan proposed an East Asian monetary regime in 1997 to defend against currency speculation, extend credit to the afflicted, stabilize exchange rates and develop a regional financial market and Asian currency unit. The Chiang Mai initiative for currency swaps was a modest beginning. Free trade agreements in East Asia are moving forward. The China-ASEAN free trade agreement is a reality.

But there has been little movement on the regional monetary front. The region remains underrepresented in the world's financial institutions. China does not even have a seat on the IMF board. President Obama's recent state of the union address was revealing. It ignored the world as if the state of the union was severable - or the union was in retreat.

The world increasingly looks to China. A Beijing Consensus is an appealing alternative to the Washington Consensus for many outside the shrinking West.

But where is the leadership the US offered the world in 1944 at Bretton Woods? An East Asian monetary regime could anchor a reformed global monetary order with the institutional and financial ability to enforce uniform standards for capital adequacy and transparency, and provide balance of payments financing with realistic conditionalities and expertise.

It might offer sound development assistance for the least developed. A Global Monetary Fund might back a global currency unit or (the dream of Maynard Keynes) a global currency.

Work on East Asian financial regionalism has been underway since the 1997 crisis. Research has accumulated, much of it within the Asian Development Bank and Institute. But many complex issues need to be addressed, including the relationship of the yen and renminbi and the accommodation of countries at different levels of development. The integration of an East Asian regime in a global regime raises more issues. But winds are stirring. A new Prime Minister of debt-laden Japan is speaking warmly of an East Asian "community" and developing ties to China.

Europe's ongoing experience is instructive. It created a central bank and common currency, but not a monetary fund. It may be forced to turn to the IMF. President Sarkozy of France is calling for a new Bretton Woods. The US could lose privileges associated with maintaining the world's reserve currency - but that is its own doing. All countries would gain from global monetary stability. American realists are calling for "new thinking."

China is the great creditor nation today, and will soon have the world's largest economy. It should convene a new Bretton Woods and take the initiative in East Asia and the world, inviting other nations to join it in a cooperative effort to create a new monetary order for a new world.